Wyjazd do Niemiec

Seniorzy – aktywni czytelnicy oraz członkowie Klubów Dyskusyjnych Książki w dniach 23-28.11.2025 wzięli udział w pięciodniowej mobilności edukacyjnej w Barsinghausen, w Niemczech, realizowanej w ramach programu Erasmus+ przez bibliotekę TAMĘ. Celem wyjazdu, który odbywa się w lokalnej Bibliotece Miejskiej, było uczestnictwo w działaniach kulturalnych organizowanych przez niemiecką bibliotekę dla seniorów, a także podniesienie wiedzy uczestników w zakresie klimatu i ekologii.

Polska grupa zapoznała się m.in z działalnością instytucji na rzecz dorosłych oraz ofertą niemieckiej biblioteki. Na spotkaniu przedstawiciele obu stron podkreślili wolę współpracy na szczeblu instytucji kultury oraz znaczenie wymiany doświadczeń i działań partnerskich. Podczas wydarzenia zaprezentowano utwór poetycki autorstwa obecnej klubowiczki DKK, przygotowany specjalnie na tę okazję.

Podczas programu kulturalnego „Wgląd w świat książki” uczestnicy wzięli udział w panelu dyskusyjnym zorganizowanym w miejskiej księgarni. Rozmawiano o współczesnych trendach w czytelnictwie oraz o sposobach jego promocji w instytucjach kultury w Polsce i Niemczech. Wymieniano doświadczenia dotyczące organizacji spotkań autorskich, ich odbiorców, najchętniej czytanych autorów i popularnych gatunków literackich. Poświęcono też uwagę metodom zachęcania do czytania, w tym wykorzystaniu nowych technologii i kampanii społecznych.

Nie zabrakło warsztatów z rękodzieła o tematyce książkowej z udziałem seniorów z Polski i Niemiec, zorganizowane w bibliotece. Spotkanie miało charakter twórczy i integracyjny – jego celem było wspólne przygotowanie drobnych upominków świątecznych z papieru, takich jak zakładki do książek, bombki, kartki i zawieszki choinkowe. Atmosfera spotkania sprzyjała rozmowom o tradycjach bożonarodzeniowych, ekologii oraz znaczeniu ponownego wykorzystania materiałów i tworzenia ozdób z papieru pochodzącego z recyklingu, o przydomowych ogrodach owocowych i sposobach kompostowania, oraz o segregacji śmieci

Jednym z najbardziej proekologicznych doświadczeń projektu była wizyta w sztolni Klosterstollen w Barsinghausen, dawna kopalnia węgla kamiennego, która jest teraz udostępniona jako muzeum i miejsce edukacyjne. Zwiedzający poznali się z ciężkimi warunkami pracy górników sprzed ponad 100 lat, zobaczyli autentyczne narzędzia i maszyny. Dawna kopalnia węgla, doskonale ilustruje historyczny wpływ wydobycia na środowisko – od degradacji gruntów po modernizację terenów poprzemysłowych. Współcześnie miejsce to wspiera edukację ekologiczną, podkreślając transformację energetyczną i zrównoważony rozwój, np. poprzez plany wykorzystania wód kopalnianych do ogrzewania budynków w Barsinghausen.

Bliskość sztolni węgla Steinhuder Meer była doskonałą okazją, by odwiedzić malownicze jezioro polodowcowe, które powstało około 14 tys. lat temu, gdy lód i wody roztopowe uformowały zagłębienie i wypełniły je wodą. Steinhuder Meer ma duże znaczenie ekologiczne: jest płytkim, polodowcowym jeziorem otoczonym rozległym parkiem przyrodniczym, objętym kilkoma formami ochrony międzynarodowej, gdzie znaczna część obszaru ma status rezerwatu przyrody. Podczas spaceru zobaczyliśmy m.in zróżnicowane „hotele dla owadów” wykonane z naturalnych materiałów (twarde, nawiercone drewno, rurki trzcinowe, pędy bambusa), ustawionych w słonecznych, suchych miejscach, w otoczeniu roślin.

W ostatnim dniu pobytu w Barsinghausen odbyły się warsztaty kulinarne o charakterze integracyjnym i międzypokoleniowym. Spotkanie miało miejsce w miejskiej szkole gimnazjalnej, gdzie grupa seniorów polskich i niemieckich oraz uczniów dwujęzycznych (polsko – i niemieckojęzycznych) wspólnie gotowała potrawy stworzone przez dzieci. Warsztaty okazały się nie tylko czasochłonnym zadaniem kulinarnym, ale przede wszystkim wartościowym spotkaniem integrującym różne pokolenia i kultury. Uczestnicy mieli okazję poznać i porównać zwyczaje kulinarne obu krajów, na przykład odkryli, że mizeria może być przygotowana na occie, a także poznali preferencje niemieckiej grupy co do mięsa, którym był lekko ścięty stek. Całość warsztatów miała silny aspekt społeczny, pozwalając na budowanie relacji i poszerzanie wiedzy o kuchni polskiej i niemieckiej oraz wspierając integrację międzynarodową i międzypokoleniową uczestników .Takie działania doskonale wpisują się w cele programu Erasmus+, który oprócz edukacji klimatycznej wspiera również budowanie lokalnych więzi i współpracy społecznej.

Udział w projekcie okazał się wartościowym doświadczeniem zarówno dla uczestników, jak i dla naszej biblioteki. Obcowanie w środowisku międzykulturowym umożliwiło rozwój kompetencji językowych i interpersonalnych oraz poszerzyło horyzonty kulturowe i edukacyjne. Uczestnicy poznali nowe narzędzia i formy pracy, które mogą być wykorzystane w działalności lokalnej. Projekt wzmocnił poczucie aktywności, przynależności do wspólnoty europejskiej i wiary we własne możliwości. Przyczynił się do budowania kapitału społecznego, integracji społeczności oraz promocji biblioteki TAMA na arenie międzynarodowej jako aktywnego centrum kultury, edukacji i ekologii, otwartego na współpracę z partnerami z różnych krajów.

Seniorzy uczestniczący w projekcie wyrazili chęć ponownego udziału w podobnym przedsięwzięciu europejskim, co potwierdza wysoką wartość i trwały wpływ działań zrealizowanych w jego ramach.

Danke, Barsinghausen!

Dofinansowano ze środków Unii Europejskiej